ರೈತ ದೇಶದ ಬೆನ್ನೆಲುಬು ಎಂಬುದು ಕೇವಲ ಮಾತಲ್ಲ, ಅದು ಅಕ್ಷರಶಃ ವಾಸ್ತವ. ಆದರೆ, ಹೊಲಗದ್ದೆಗಳಲ್ಲಿ ಹಗಲಿರುಳು ಕಷ್ಟಪಡುವ ಅನ್ನದಾತನ ಬದುಕಿನಲ್ಲಿ ಅನಿರೀಕ್ಷಿತ ಅಪಾಯಗಳು ಯಾವ ಕ್ಷಣದಲ್ಲಾದರೂ ಎದುರಾಗಬಹುದು. ಇಂತಹ ಸಂಕಷ್ಟದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ರೈತ ಕುಟುಂಬಗಳಿಗೆ ಆರ್ಥಿಕವಾಗಿ ಬೆನ್ನೆಲುಬಾಗಿ ನಿಲ್ಲಲು ಕರ್ನಾಟಕ ಸರ್ಕಾರವು ‘ರೈತ ಸಂಜೀವಿನಿ ಯೋಜನೆ’ (Raitha Sanjeevini Yojana) ಜಾರಿಗೆ ತಂದಿದೆ. Accident: ರೈತ ಸಂಜೀವಿನಿ ಯೋಜನೆ: ಕೃಷಿ ಅಪಘಾತಕ್ಕೆ ಸಿಗಲಿದೆ ₹5 ಲಕ್ಷದವರೆಗೆ ನೆರವು! ಅರ್ಜಿ ಹೇಗೆ?
ಬಹಳಷ್ಟು ರೈತರಿಗೆ ಪಿಎಂ ಕಿಸಾನ್ ಅಥವಾ ಬೆಳೆ ವಿಮೆಯ ಬಗ್ಗೆ ತಿಳಿದಿರುವಷ್ಟು ಮಾಹಿತಿ ಈ ಯೋಜನೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಇಲ್ಲ. ಕೃಷಿ ಕೆಲಸದ ವೇಳೆ ಅಪಘಾತ ಸಂಭವಿಸಿದರೆ ಸರ್ಕಾರದಿಂದ ಲಕ್ಷಾಂತರ ರೂಪಾಯಿ ಪರಿಹಾರ ಪಡೆಯಬಹುದು ಎಂಬುದು ಇಂದಿಗೂ ಅನೇಕರಿಗೆ ತಿಳಿದಿಲ್ಲ. ಈ ಯೋಜನೆಯ ಸಂಪೂರ್ಣ ವಿವರ ಇಲ್ಲಿದೆ.
ಯಾವೆಲ್ಲಾ ಅಪಾಯಗಳಿಗೆ ಈ ಯೋಜನೆ ಅನ್ವಯಿಸುತ್ತದೆ?
ಹೊಲದಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುವಾಗ ಎದುರಾಗುವ ಕೇವಲ ಯಾಂತ್ರಿಕ ಅಪಘಾತಗಳು ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ, ಪ್ರಕೃತಿ ಮತ್ತು ಪ್ರಾಣಿಗಳಿಂದ ಸಂಭವಿಸುವ ಅಪಾಯಗಳಿಗೂ ಈ ಯೋಜನೆ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಪರಿಹಾರ ಸಿಗುತ್ತದೆ:
- ವಿಷಜಂತುಗಳ ಕಡಿತ: ಹೊಲದಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುವಾಗ ಹಾವು ಕಡಿತ ಅಥವಾ ಇನ್ಯಾವುದೇ ವಿಷಕಾರಿ ಜಂತುಗಳ ಕಡಿತದಿಂದ ಸಾವು ಸಂಭವಿಸಿದರೆ.
- ವನ್ಯಜೀವಿಗಳ ದಾಳಿ: ಆನೆ, ಚಿರತೆ, ಕರಡಿಯಂತಹ ಕಾಡುಪ್ರಾಣಿಗಳ ದಾಳಿಯಿಂದ ಸಾವು ಅಥವಾ ಗಂಭೀರ ಗಾಯಗಳಾದರೆ.
- ಯಂತ್ರೋಪಕರಣಗಳ ಅಪಘಾತ: ಟ್ರ್ಯಾಕ್ಟರ್, ಟಿಲ್ಲರ್ ಅಥವಾ ಕಟಾವು ಯಂತ್ರಗಳನ್ನು ಬಳಸುವಾಗ ಆಗುವ ಅವಘಡಗಳು.
- ಆಕಸ್ಮಿಕ ದುರಂತಗಳು: ಮರದಿಂದ ಬಿದ್ದು ಅಥವಾ ಕೃಷಿ ಹೊಂಡ/ಬಾವಿಗೆ ಬಿದ್ದು ಸಂಭವಿಸುವ ಸಾವು.
- ವಿದ್ಯುತ್ ಅವಘಡ: ಪಂಪ್ಸೆಟ್ ಆನ್ ಮಾಡುವಾಗ ಅಥವಾ ತುಂಡಾದ ವಿದ್ಯುತ್ ತಂತಿ ತಗುಲಿ ವಿದ್ಯುತ್ ಸ್ಪರ್ಶದಿಂದ ಸಂಭವಿಸುವ ಸಾವು.
ಪರಿಹಾರದ ಮೊತ್ತದ ವಿವರ
ಅಪಘಾತದ ತೀವ್ರತೆಗೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ ಕೃಷಿ ಉತ್ಪನ್ನ ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಸಮಿತಿ (APMC) ಮೂಲಕ ಹಣ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ:
| ದುರಂತದ ಸ್ವರೂಪ | ಸಿಗುವ ಆರ್ಥಿಕ ನೆರವು |
| ಆಕಸ್ಮಿಕ ಸಾವು | ₹1,00,000/- |
| ಸಂಪೂರ್ಣ ಶಾಶ್ವತ ಅಂಗವೈಕಲ್ಯ | ₹1,00,000/- |
| ಭಾಗಶಃ ಅಂಗವೈಕಲ್ಯ | ₹50,000/- ವರೆಗೆ |
₹5 ಲಕ್ಷದವರೆಗೆ ಒಟ್ಟು ಮೊತ್ತ ಸಿಗುವುದು ಹೇಗೆ?
ಕೇವಲ ರೈತ ಸಂಜೀವಿನಿ ಯೋಜನೆಯಿಂದಲೇ 5 ಲಕ್ಷ ಸಿಗುವುದಿಲ್ಲ. ಬದಲಾಗಿ, ವಿವಿಧ ಸರ್ಕಾರಿ ಯೋಜನೆಗಳನ್ನು ಒಗ್ಗೂಡಿಸಿದಾಗ ರೈತ ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ದೊಡ್ಡ ಮೊತ್ತದ ಭದ್ರತೆ ಸಿಗುತ್ತದೆ:
- ರೈತ ಸಂಜೀವಿನಿ: ₹1 ಲಕ್ಷ.
- ಕಂದಾಯ ಇಲಾಖೆ: ಹಾವು ಕಡಿತ ಅಥವಾ ಕಾಡುಪ್ರಾಣಿ ದಾಳಿಯಿಂದ ಸಾವು ಸಂಭವಿಸಿದರೆ ‘ದುರಂತ ನಿರ್ವಹಣಾ ಕಾಯ್ದೆ’ ಅಡಿ ₹2 ಲಕ್ಷದವರೆಗೆ ಪರಿಹಾರ ಸಿಗುತ್ತದೆ.
- ಪಿಎಂ ಸುರಕ್ಷಾ ಭೀಮಾ ಯೋಜನೆ: ಕೇವಲ ₹20 ಪ್ರೀಮಿಯಂ ಪಾವತಿಸುವ ಈ ಯೋಜನೆಯಡಿ ಯಾವುದೇ ಅಪಘಾತಕ್ಕೆ ₹2 ಲಕ್ಷ ವಿಮೆ ಇರುತ್ತದೆ.ಒಟ್ಟು: ಇವೆಲ್ಲವನ್ನೂ ಸೇರಿಸಿದಾಗ ಸಂತ್ರಸ್ತ ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ಸುಮಾರು ₹4 ರಿಂದ ₹5 ಲಕ್ಷದವರೆಗೆ ಆರ್ಥಿಕ ನೆರವು ದೊರೆಯುತ್ತದೆ.
ಅರ್ಹತೆ ಮತ್ತು ಅಗತ್ಯ ದಾಖಲೆಗಳು
ಈ ಯೋಜನೆಯು ಕೇವಲ ಜಮೀನು ಹೊಂದಿರುವ ರೈತನಿಗೆ ಮಾತ್ರವಲ್ಲ, ಆತನ ಕುಟುಂಬದ ಸದಸ್ಯರಿಗೂ ಅನ್ವಯಿಸುತ್ತದೆ.
ಅರ್ಹತೆಗಳು:
- ವಯಸ್ಸು 15 ರಿಂದ 70 ವರ್ಷದೊಳಗಿರಬೇಕು.
- ಕರ್ನಾಟಕದ ನಿವಾಸಿಯಾಗಿರಬೇಕು ಮತ್ತು ಸ್ವಂತ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಆರ್.ಟಿ.ಸಿ (RTC/ಪಹಣಿ) ಹೊಂದಿರಬೇಕು.
- ರೈತನ ಪತ್ನಿ/ಪತಿ ಹಾಗೂ ಅವಲಂಬಿತ ಮಕ್ಕಳಿಗೂ ಈ ಸೌಲಭ್ಯ ಉಂಟು.
ಬೇಕಾಗುವ ದಾಖಲೆಗಳು:
- ಪೊಲೀಸ್ ಎಫ್.ಐ.ಆರ್ (FIR) ಪ್ರತಿ.
- ಮರಣೋತ್ತರ ಪರೀಕ್ಷಾ ವರದಿ ಮತ್ತು ಮರಣ ಪ್ರಮಾಣಪತ್ರ (ಸಾವು ಸಂಭವಿಸಿದ್ದರೆ).
- ವೈದ್ಯಕೀಯ ಪ್ರಮಾಣಪತ್ರ (ಅಂಗವೈಕಲ್ಯವಾಗಿದ್ದರೆ).
- ಜಮೀನಿನ ಪಹಣಿ (RTC).
- ಆಧಾರ್ ಕಾರ್ಡ್ ಪ್ರತಿ.
- ಬ್ಯಾಂಕ್ ಪಾಸ್ಬುಕ್ ನಕಲು ಮತ್ತು ಫೋಟೋಗಳು.
ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಕೆ ಹೇಗೆ?
ಅಪಘಾತ ಸಂಭವಿಸಿದ 30 ದಿನಗಳ ಒಳಗಾಗಿ ಅರ್ಜಿಯನ್ನು ಸಲ್ಲಿಸುವುದು ಕಡ್ಡಾಯ.
- ನಿಮ್ಮ ತಾಲೂಕಿನ ಹತ್ತಿರದ ಕೃಷಿ ಉತ್ಪನ್ನ ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಸಮಿತಿ (APMC) ಕಚೇರಿಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿ.
- ಅಲ್ಲಿ ‘ರೈತ ಸಂಜೀವಿನಿ’ ಅರ್ಜಿ ನಮೂನೆಯನ್ನು ಪಡೆದು ಭರ್ತಿ ಮಾಡಿ.
- ಮೇಲೆ ತಿಳಿಸಿದ ಎಲ್ಲಾ ದಾಖಲೆಗಳನ್ನು ಲಗತ್ತಿಸಿ ಅಧಿಕಾರಿಗಳಿಗೆ ಸಲ್ಲಿಸಿ.
- ಅಧಿಕಾರಿಗಳ ಪರಿಶೀಲನೆಯ ನಂತರ ಹಣವು ನೇರವಾಗಿ ನಿಮ್ಮ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಖಾತೆಗೆ ಜಮೆಯಾಗುತ್ತದೆ.
ಕೊನೆಯ ಮಾತು
ಕೃಷಿ ಕೆಲಸದ ವೇಳೆ ಅನಾಹುತಗಳು ಸಂಭವಿಸಿದಾಗ ದಿಕ್ಕು ತೋಚದಂತಾಗುವ ಕುಟುಂಬಗಳಿಗೆ ಈ ಯೋಜನೆ ಒಂದು ದೊಡ್ಡ ವರದಾನ. ನಿಮ್ಮ ಸುತ್ತಮುತ್ತಲಿರುವ ರೈತರಿಗೆ ಅಥವಾ ನೆರೆಹೊರೆಯವರಿಗೆ ಈ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ತಲುಪಿಸಿ. ಸಮಯಕ್ಕೆ ಸರಿಯಾಗಿ ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಸಿದರೆ ಸರ್ಕಾರದ ಈ ಆರ್ಥಿಕ ಭದ್ರತೆಯು ಕಷ್ಟದ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಕುಟುಂಬದ ಕೈ ಹಿಡಿಯುತ್ತದೆ.
ನಿಮ್ಮ ಊರಿನ ಎಪಿಎಂಸಿ (APMC) ಕಚೇರಿಯನ್ನು ಸಂಪರ್ಕಿಸಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಮಾಹಿತಿ ಪಡೆಯಬಹುದು.